Discussiepanel, Deel 2: Duurzaamheid ‘top of the bill’ in mode!

Geen fasterclasses, shows en/of presentaties, maar een opname van twee discussierondes. Vodafone en AIFW ontwikkelde de Vodafone Creative Corner. Op de sfeervolle set zochten alle discussieleden naar kansen en knelpunten in de mode. De opname ‘Power to You’ zal in de toekomst verspreid worden onder de onderwijsinstellingen.

Modeontwerpers, specialisten en consultancy gingen opzoek naar antwoorden ter inspiratie, met als doel: meer fundament aan de industrie. De genodigden waren Lonneke Engel, Marieke Eyskoot, Anniek Mauser, Bert Keizer, Roosmarie Ruigrok, Judith ter Haar, Ger Brinks en Thomas Overtoom. Dany Jacobs, moderator van de discussie trapte af met de stelling is duurzaamheid onomkeerbaar of een hype.

Goed product

Marieke Eyskoot, werkzaam bij Schone Kleren Campagne begon te lachen. Positief, maar ernstig stak Eyskoot van wal: "Ik hoop het, gezien alles anders ophoud... Toch is duurzaamheid geen hype als je bedenkt dat International Labour Organisation (ILO) in 1919 is opgericht en Clean Unique al 21 jaar bestaat”. Retailspecialist Bert Keizer bij Gapgemini informeerde: “Ondanks dat de duurzame consument (15%) nog in de minderheid is, koopt ook de reguliere consument het liefst een goed product”. “De meeste mensen weten gewoon nog niet, dat de kans bestaat dat je van bespoten voedsel ziek wordt”, liet oprichtster van Organice your life Lonneke Engel weten.

Industrie en consument

“Ons brein is niet met duurzaamheid bezig”, meende oprichtster Clean & Unique Roosmarie Ruigrok. “In het buitenland is het bewustzijn veel groter”, liet Keizer weten. Stellig vulde creative director van de Mode Biënnale Judith ter Haar aan: “De mens is helemaal nog niet bewust genoeg. Iedereen wil het leukste jurkje. Ga toch zorgvuldiger met mode om”. “De consument is nog niet met duurzaamheid bezig, het bedrijf moet beginnen... ”, veronderstelde Roosmarie Ruigrok en onderzoeker Ger Brinks beaamde dit: “eigenlijk moet je de consument er niet mee lastig vallen”.

Duurzame kleding van Rianne de Witte

Storytelling en marketing balans

"Duurzaamheid wordt nu nog teveel als marketingtool ingezet", aldus Ger Brinks. "Als het sexy is, is het ineens interessant...", oordeelde retailspecialist Keizer lichtelijk en dit bewees het duurzame modelabel Noir. Ontwerper Peter Ingwersen wond hier geen doekjes om in een lezing tijdens Beyond Green: ‘sex sells’. “Eigenlijk zouden marketing en storytelling in balans moeten zijn”, meende hoofd duurzaamheid Anniek Mauser van Unilever. Ter Haar tipte concreet aan de industrie: “Producten die in de markt worden gezeten horen een esthetisch product zijn en geproduceerd te worden onder goede arbeidsomstandigheden en je moet ook durven zeggen, ik ga voor minder winst”.

Close the loop!

“De aarde is in opwarming. Alles is verbonden aan de thermodynamica. Grondstoffen raken op. Als we niet in staat zijn een goede analyse te maken, creëren we inderdaad alleen een hype!”, drukte Dany Jacobs op het hart. “Dus je moet jezelf de vraag stellen of je de loop kunt sluiten (cradle to cradle) als bedrijf, met name omdat 30% van producties wordt vernietigd”, legde Brinks wetenschappelijk uit. Een groter probleem, dat Judith ter Haar eerder al aanhaalde. Net zoals de kwaliteit van kleding, die sterk achteruit is gegaan door massaproducties. “En hoe gaan bedrijven als C&A en H&M hun businessmodellen omvormen?”, stelde Roosmarie Ruigrok kritisch. Mauser bekritiseerde de industrie wederom: “Komen deze ketens verder dan alleen arbeidsomstandigheden en sustainable materialen?”

Label 100% ORGANIC COTTON

Topline boodschap

Het blijkt dat het belangrijk is, dat duurzaamheid mainstream wordt en dat alle volume spelers gaan zien dat duurzaamheid voordeel biedt. “Waarom zou je niet gewoon wetgevingen creëren?”, stelde Dany voor een tweede keer. “Met deze overheid? Die het aan zijn laars lapt, hoe wil je dan een wetgeving vastleggen?”, haakte Roosmarie enigszins teleurgesteld in. Opmerkelijk zijn de rake oplossingen, die Mauser en Jacobs aanhalen aan het einde van de discussie: “Er zou gesubsidieerd, een topline boodschap aan een consumenten gegeven kunnen worden, maar wel vanuit een nieuwe wetgeving”. Judith ter Haar deed hier een schepje bovenop: “Ik denk dat we kunnen constateren dat de industrie proactief moet zijn, want als het aanbod er eenmaal is, dan zal de consument ook gerichter gaan winkelen”. Daarna gaf Engel mee: “Educatie over verantwoording en duurzaamheid is ook belangrijk!”.

The Green Fashion Competition. Winnaar Elsien Gringhuis.

Geen hype

Dat duurzaamheid geen hype is, waren alle leden het eens. Dit bewijzen ook de 170 verschillende keurmerken op het gebied van sustainability, aangehaald door Brinks. “Hoe dan ook, zal er sociologisch in de toekomst, een trendbreuk plaatsvinden”, concludeerde Brinks evenmin. “Dit neemt natuurlijk niet weg, dat mensen geen verantwoordelijkheid hoeven nemen voor de problemen die worden achtergelaten... Ik neem ook verantwoording voor mijn eigen gedrag”, bepleitte model Lonneke Engel doelmatig. Judith ter Haar is heel direct en zoals ze in het begin van de discussie al aangaf: “De mode heeft echt nog een slag te slaan”.

Door: Yildiz Celie, journalist/ redacteur mode en prognose.

>> Deel 1: Dutch Design en mode
>> Meer weten over de leden van beide discussiepanels?

Sneak preview tweede Vodafone Creative Corner discussiepanel

Op 29 januari vonden in de Vodafone Creative Corner twee discussies plaats. In de tweede discussieronde ging de discussie pittig van start!

Discussiepanel, v.l.n.r. Lonneke Engel, Marieke Eyskoot, Anniek Mauser, Bert Keizer, Dany Jacobs (moderator), Yildiz Celie (reporter), Roosmarie Ruigrok, Judith ter Haar, Ger Brinks en Thomas Overtoom. Beeld: Michiel Langbroek. Meer lezen over de leden?

In Deel 1, Dutch Design en mode stelde Dany Jacobs ter discussie: 'Dutch Design' is internationaal op cultureel gebied een bekend begrip, hoe kan het dat de Nederlandse mode hier buiten valt?

En deze week komt een verslag online over de tweede discussie: Duurzaamheid, hype of mode?

Discussiepanel, deel 1: Dutch Design en mode

Geen fasterclasses, shows en/of presentaties, maar een opname van twee discussierondes. Vodafone en AIFW ontwikkelde de Vodafone Creative Corner. Op de sfeervolle set gingen de genodigde discussieleden op zoek naar kansen en knelpunten in de mode. De eerste stelling: 'Dutch Design' is internationaal op cultureel gebied een bekend begrip, hoe kan het dat de Nederlandse mode hier buiten valt?

De diverse modekenners en onderzoekers die aanwezig waren: Antoine Peters, Manon Klaver, Kai van Hasselt, Aynouk Tan, Renny Ramakers, Edwin van Wijngaarden, José Teunissen en Carlo Wijnands. Dany Jacobs, moderator van de discussie trapte af met de vraag, hoe de term Dutch Design is ontstaan en discussieerden de kenners over de landelijke organisatie en de Nederlandse mode-identiteit.

Kaas, klompen én fashion

“De term 'Dutch Design' is eigenlijk ontstaan door de Italiaanse pers. Eigenlijk kwam Nederland op de markt met Droog Design en de internationale pers pikte dit op als 'Dutch Design', legde oprichtster Renny Ramakers van Droog Design uit. “Net zoals gebeurde bij de ‘6 van Antwerpen’”, stelde onderzoekster Manon Klaver van mode in steden voorzichtig. "Bij Nederlanders blijkt het lastiger een Nederlandse noemer te krijgen”, haalde hoogleraar Dany Jacobs kritisch aan. “Nederland staat eigenlijk nog steeds bekend om kaas, klompen en klederdracht. De enige ontwerpers die echte een Nederlandse mode-identiteit hebben neergezet zijn eigenlijk Viktor en Rolf”, gaf professor José Teunissen aan. Tan was van mening dat er weinig echte mode is in Nederland: “De meeste maken mode, in plaats van mode te zijn”.

Textielindustrie naar mode-initiatieven

“Juist tijdens de internationale Fashion Weeks probeert elk land zijn eigen handschrift neer te zetten. En zo zijn we tegelijk allemaal op zoek, naar overeenkomsten in mode. Is het cultuur? Is het design?”, bewees Teunissen zelf. "Van oorsprong komen wij uit een cultuur met een eigen textielindustrie”, sprak fashion consultant Carlo Wijnands. Ondanks dat de textielindustrie eind jaren 90 verdween, rijzen de mode-initiatieven nog steeds de pan uit. Organisaties als Dutch Fashion Foundation, Arnhem Mode Biënnale en Amsterdam International Fashion Week tonen allemaal Nederlands talent.

Damastweverij Textielmuseum

Deze versnippering maakt het helaas moeilijk een Nederlandse mode-identiteit neer te zetten. Het blijkt ook anders te kunnen. Als voorbeeld namen de discussieleden het Belgische modesysteem: “België is gestimuleerd en gefinancierd vanuit de overheid. In de jaren 80 investeerde de overheid 150 miljoen in de mode”, aldus José. “Naar mijn idee heeft België gewoon een betere markt”, meende stedelijk strateeg Kai van Hasselt. Niet alle discussieleden bleken het hiermee eens, desalniettemin staat België goed op de modekaart.

Marcus Spaapen

Belang van modekennis

“Het feit blijft echter, dat slechts 1% van de ontwerpers internationaal bekend wordt”, stelde Dany Jacobs simpelweg. “Ja, maar 90% vindt zijn weg in de industrie”, verduidelijkte Teunissen. “De meeste ontwerpers komen niet verder dan de catwalk”, haalde Edwin van Wijngaarden van Just B aan. De hamvraag blijft, hoe kan dit? Dit probleem blijkt deels bij academies te liggen. “Beheersen van het modevak en aansluiting vinden met de industrie is heel belangrijk”, benadrukte modeontwerper Antoine Peters. De meeste ontwerpers hebben de kennis niet. Het productieproces, de kostprijsberekening, dit leer je alleen in de praktijk.

Antoine Peters - 'ONE ...... ' F/W 0708

Een stille revolutie

“Het is tijd voor nieuwe wegen en andere modellen. Het hele idee, dat er elk half jaar een modecollectie wordt geproduceerd, heeft niks te maken met realiteit”, verduidelijkte lector professor Teunissen stellig. “Een collectie heeft tegenwoordig maar een houdbaarheidsdatum van 3 maanden”, stelde Van Wijngaarden. Is het dan nog design? “'Dutch Design' heeft een heel ander mechanisme. Een vaas is houdbaar, kleding niet”, gaf Ramakers aan. En het onderwerp duurzaamheid kwam hiermee ter sprake. Jacobs bewaarde dit onderwerp voor de tweede discussieronde met het andere panel!

Iris van Herpen

Time for change

Ook bleek volgens alle leden de oude weg, een doodlopende weg. "Het is een waste of money. Er zijn genoeg andere manieren van produceren en Nederland kan hier een voorlopersrol in krijgen! Hier liggen echt mogelijkheden”, opperde journaliste Aynouk Tan. En alle beaamden deze opinie: “Er zijn zoveel initiatieven. Steek de koppen bij elkaar en zet een overkoepelende organisatie op, zoals ‘British Fashion Council’. “Een paar onafhankelijke partijen zouden kunnen financieren en een infrastructuur kunnen opzetten”, gaf Teunissen enthousiast aan. Daarmee is het ook mogelijk, desgewenst een Nederlandse mode-identiteit neer te zetten. Dat hier partijen mee bezig zijn, bleek uit de woorden van Klaver en Wijnands. Allicht komt er een overkoepelend initiatief. Of dit werkelijk zo is, zal de toekomst uitwijzen...